"Ούτε το μικρό μας δακτυλάκι για την ένωση"
ΟΛΕΣ ΜΑΣ ΟΙ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΕΝΩΣΗ

15 Ιουλίου 2013

Το πραξικόπημα του 1974, οι σύγχρονες συνθήκες επανάκαμψης της ακροδεξιάς και οι στρατηγικές των λαϊκών κινημάτων

1974: Χριστούγεννα στην προσφυγιά
  • Δεν ξέρω αν ενδιαφέρει πια και ποιους το πραξικόπημα, εκτός της Αριστεράς. Για να αντιληφθεί κάποιος στην ουσία του το πραξικόπημα, πρέπει να κατανοήσει βαθύτερα τη φύση της Δεξιάς και τη σχέση της με τη Δύση, πρέπει να δει με ιστορικό, πολιτικό και κοινωνιολογικό φακό το 55’, το 48’ και άλλους σταθμούς της σύγχρονης κυπριακής και παγκόσμιας ιστορικής καταγραφής.
  • Δεν μπορεί να καταδικαστεί το πραξικόπημα, χωρίς να καταδικαστεί ο Γρίβας και η ακροδεξιά στο σύνολο της δράσης της από τη δεκαετία του 40 μέχρι και τις μέρες μας. Είναι άκρως υποκριτικό να διαχωρίζονται οι ιστορικές περίοδοι του εξτρεμισμού ή να ρίχνονται όλα στις δωσίλογες κυβερνήσεις των Αθηνών, πόσο μάλλον όταν ηρωοποιούνται φασιστικές προσωπικότητες και νοοτροπίες.
  • Η προσπάθεια της Αριστεράς να κρατήσει τις μνήμες από την προδοσία του 74΄ δυνατές ώστε να αποτελούν εμπειρικό εφόδιο για αποφυγή παρόμοιων καταστάσεων, αποδείχτηκε εκ των πραγμάτων αναποτελεσματική σε μεγάλο βαθμό. Δεν αποφεύχθηκαν οι επαναλήψεις των φαινομένων. Ο στρατός και η Δεξιά συνεχίζουν να παράγουν τα ίδια αποτελέσματα, διαφοροποιώντας απλά τις μεθόδους κάθε φορά και με το λαό να πέφτει ξανά στα ίδια αδιέξοδα. Το Μαρί και η πρόσφατη δικαστική απόφαση έχει αποδείξει τη στασιμότητα, αν όχι την οπισθοδρόμηση.
  • Ποτέ δεν εδραιώθηκε ουσιαστικά η Δημοκρατία, δεν έσβησε ο αυτοκτονικός αντικομμουνισμός-αντιακελισμός, δεν εμπεδώθηκε η αμφισβήτηση της Δύσης, δεν έστρεψε την πλάτη του ο λαός στον εθνικισμό και το μιλιταρισμό.
Επιστροφή στα βασικά μαθήματα της ιστορίας
  • Εν έτει 2013 επιστέφουμε από εκεί που αρχίσαμε: στην αρχή της κυπριακής πολιτικής ιστορίας. Είναι πραγματικά αποκαρδιωτικό, κυριαρχεί η παράνοια, ο αποπροσανατολισμός, το ψέμα, ο εξτρεμισμός, το ιδεολογικό και πολιτικό πογκρόμ. Δεν αδικώ λοιπόν όσους απελπισμένοι αποφασίζουν να ρίξουν μαύρη πέτρα πίσω τους. Η αυτοεξορία είναι μια λύση όταν φαίνεται να χάνονται ολοκληρωτικά οι δημοκρατικοί αγώνες. Και είναι άλλο πράγμα οι δημοκρατικοί αγώνες, κι άλλο οι σοσιαλιστικοί, αυτοί που θέλουν να ανατρέψουν την ταξική εξουσία των αστών και να βάλουν την οικονομία και τις εργασιακές σχέσεις σε νέα βάση.
  • Οι δημοκρατικοί αγώνες είναι η πλατφόρμα πάνω στην οποία τα οργανωμένα και μαζικά κινήματα της Αριστεράς κτίζουν τις σχέσεις τους με τους ευαίσθητους και προοδευτικούς ανθρώπους, είναι εκεί όπου συναντιέται η ακαθόριστη πίστη στη δικαιοσύνη και τα πανανθρώπινα ιδανικά, με την αντικαπιταλιστική προοπτική.
  • Γι αυτό άλλωστε διώκονται, υποτιμούνται και αλλοιώνονται αυτοί οι αγώνες από την αστική τάξη, για τον ίδιο λόγο δημιουργούνται τόσα αναχώματα στη σύμπτυξη πλατιών αντιδυτικών και αντιμονοπωλιακών μετώπων από τα οικονομικά συμφέροντα. Και δεν είναι τυχαίο που πλήρωσαν με τη ζωή τους την υπεράσπιση των θεσμών και άνθρωποι που δεν ανήκαν στην Αριστερά την περίοδο 1971-74 ή που η Ακροδεξιά θεωρούσε ως το μεγαλύτερο «έγκλημα» του Μακαρίου εκείνη τη περίοδο τη συνεργασία του με το ΑΚΕΛ.
  • Θέλουν να κτυπήσουν το «κακό» στη ρίζα του, να απαγορεύσουν την ανάπτυξη της σχέσης του εργατικού κινήματος με τις ευρύτερες δημοκρατικές πλειοψηφίες. Αυτό έκαναν το 48΄, και το 55΄, την περίοδο 71’-74’ αλλά τα τελευταία τέσσερα χρόνια με το νέο κύκλο δαιμονοποίησης και στοχοποίησης της Αριστεράς.
Οι τυχοδιωκτικές στρατηγικές…
  • Στην ένθετη έκδοση του Ριζοσπάστη 7/7 και 14/7 για το Κυπριακό που θα βρείτε εδώ: ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΖΗΤΗΜΑ: Μέρος 1ο και Μέρος 2ο , και που αξίζει να μελετηθεί από όσους πραγματικά ενδιαφέρονται να φτάσουν στην άκρη του νήματος, γίνεται μεταξύ άλλων και μια παραδοχή για τις θέσεις του ΚΚΕ την ταραγμένη περίοδο 55-59 που αποτέλεσε τον προπομπό του πραξικοπήματος και της εισβολής δύο δεκαετίες σχεδόν μετά.
  • Γράφει λοιπόν ανάμεσα σε άλλα πολύ σημαντικά, ο συγγραφέας: “ Η 5η Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ (1955), παρότι παρέμεινε στην εκτίμηση για το φιλοϊμπεριαλιστικό ρόλο της ΕΟΚΑ, πρόβαλε ως «πατριωτική επιταγή» την ανάγκη ενιαίας πάλης του ΑΚΕΛ «με τα πατριωτικά στοιχεία της ΕΟΚΑ, μ' όλες τις πατριωτικές δυνάμεις». Και αργότερα, στα χρόνια 1957 - 1959, η ΚΕ του ΚΚΕ θεωρούσε ότι το ΑΚΕΛ έπρεπε να εντάξει δυνάμεις του στον ένοπλο αγώνα της ΕΟΚΑ «και να τον καναλιζάρει στα σωστά πλαίσια». Το ΑΚΕΛ σωστά απέρριψε ως «τυχοδιωκτισμό» την τακτική που πρότεινε το ΚΚΕ.”
  • Της παραγράφου αυτής προηγούνται και έπονται ιστορικές καταγραφές και εκτιμήσεις που με βρίσκουν σύμφωνο, αν εξαιρέσουμε την αστοχία του κειμένου στην εισαγωγή του να παραθέσει τις θέσεις του ΑΚΕΛ για το σχέδιο Ανάν.
  • Είναι πραγματικά πολύ σημαντικό αυτό που μόνο η κομμουνιστική αριστερά μπορεί και θέλει να κάνει σε κάθε ιστορική περίοδο: να αναλύει τις παλαιότερες θέσεις της και να τις κρίνει διαλεκτικά. Κι αυτό μπορεί να γίνεται μόνο από τα κινήματα που έχουν ρίζες και ιστορική συνέχεια. Κανείς για παράδειγμα δεν περιμένει από τη σύγχρονη Δεξιά, είτε σε Ελλάδα, είτε σε Κύπρο, να παραδεχτεί και να αναλάβει τις ευθύνες των πολιτικών της προγόνων, γιατί πολύ απλά οι πολιτικοί, εκκλησιαστικοί, στρατιωτικοί και παραστρατιωτικοί φορείς της αστικής τάξης «αλλάζουν συχνά όνομα στη μαρκίζα», όπως χαρακτηριστικά επεσήμανε ο  κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΑΚΕΛ Νίκος Κατσουρίδης στην Κυπριακή Βουλή το 2011.
  • Τόσο το ΑΚΕΛ, όσο και το ΚΚΕ φυσικά, νιώθουν την ευθύνη να βρουν τα λάθη στις στρατηγικές που ακολούθησαν γιατί ακριβώς δεν αποποιούνται το παρελθόν τους, σε αντίθεση με τα κόμματα της αστικής τάξης ή αυτά που δημιουργήθηκαν από τις διασπάσεις του λαϊκού κινήματος που θέλουν κάθε φορά να κάνουν νέο ξεκίνημα αδιαφορώντας για τα βάρη της ιστορίας, λες και η ιστορία των λαών μπορεί ή πρέπει να μείνει ορφανή.
  • Εδώ λοιπόν, ο ιστοριογράφος του Ριζοσπάστη κάνει μια σημαντική παραδοχή: Το γεγονός ότι το ΚΚΕ, υπό την ηγεσία του Νίκου Ζαχαριάδη, πρότεινε λανθασμένες στρατηγικές στο ΑΚΕΛ που ευτυχώς δεν έγιναν αποδεκτές από το κυπριακό λαϊκό κίνημα το οποίο τις χαρακτήρισε τυχοδιωκτικές. Και ήταν: Η ένοπλη εμπλοκή του κινήματος της Κυπριακής Αριστεράς το 55’ ή και αργότερα το 67-74, ήταν ουσιαστικά ο στόχος των δυτικών σχεδιασμών και των τοπικών τους οργάνων. 
  • Αυτή η παραδοχή, ίσως να λέει και κάτι για τις σημερινές συγκυρίες. Η στρατηγική δηλαδή που προτείνεται κάθε φορά και εφαρμόζεται από το κάθε κίνημα ξεχωριστά σε Ελλάδα και Κύπρο, δεν είναι αδιαμφισβήτητα η ορθή υπό τις περιστάσεις. Και αυτό έχει τη δική του σημασία αυτή την εποχή όπου οι πολιτικές των ΑΚΕΛ και ΚΚΕ παρουσιάζονται διαφοροποιημένες, ιδίως μπροστά στην κατάρρευση των αστικών δημοκρατιών και την επανάκαμψη της γερμανικής επιθετικότητας.
Περί «ιδεολογικής καθαρότητας»
  • Κάποιοι και κάποιες διαβάζουν τον Λενινισμό με τέτοια προσήλωση, που τελικά μεταφέρονται στην προεπαναστατική εποχή στη Ρωσία και τη Γερμανία, χάνοντας ταυτόχρονα την επαφή τους με τις σύγχρονες πραγματικότητες: Ο λαός ήταν τότε ένοπλος και στρατευμένος, σε κατάσταση ανέχειας. Ο μποσλεβικισμός δεν κουβαλούσε στην πλάτη του την αρνητική εικόνα που καλλιεργήθηκε στις μάζες αργότερα. Ήταν οι εποχές των μεγάλων οραμάτων, της επαναστατικότητας, της απελευθέρωσης.
  • Εντούτοις, ο ίδιος ο Λένιν είχε κατηγορηθεί ως «προδότης της επανάστασης» από «υπεραριστερά» στοιχεία του σοβιετικού κινήματος ενώ είναι γνωστές οι έντονες διαφωνίες του με τη Ρόζα Λούξεμπουργκ. Πάντα θα υπάρχει δηλαδή μια αριστερότερη προσέγγιση, μια πιο συντηρητική και μια που προσπαθεί να ισορροπήσει αλλά ταυτόχρονα και να νικήσει τους αστούς στα πεδία των κοινωνικών και πολιτικών αγώνων. Και ποτέ δεν είναι ίδιες οι συνθήκες, είτε χρονικά, είτε γεωγραφικά και πολιτισμικά, για να εφαρμοστούν απόλυτα οι δοσμένες «επαναστατικές φόρμουλες».
  • Οι σχέσεις παραγωγής και η φύση της εργασίας έχουν διαφοροποιηθεί σημαντικά. Έχει αλλάξει η φύση της σκλαβιάς και της χειραγώγησης. Τον ρόλο της εκκλησίας έχουν αναλάβει τα ΜΜΕ, η θρησκεία έχει αλλάξει θεό και ο καπιταλισμός τα εργαλεία του. Δεν μπορούμε να μιλάμε με όρους του 1917, να περιμένουμε τις ίδιες κοινωνικές αντιδράσεις και κινητοποιήσεις ή να εφαρμόζουμε τις ίδιες μεθόδους.
  • Ξέρουμε τη φύση του κεφαλαίου και του ιμπεριαλισμού, ξέρουμε πως μόνο σοσιαλιστικά και κομμουνιστικά μπορεί να αποφύγει το ανθρώπινο γένος την αυτοκαταστροφή του. Πως δεν υπάρχει δημοκρατία στα κράτη των αστών. Αυτός είναι ο κοινός τόπος.
  • Το ζήτημα όμως είναι η στρατηγική και η αποφυγή των τυχοδιωκτισμών και της απομόνωσης του λαϊκού κινήματος έτσι ώστε να μένει ζωντανή η σοσιαλιστική-διεθνιστική-αντιπολεμική προοπτική για να συνεχίσει να μπολιάζει τα ευρύτερα δημοκρατικά ρεύματα. Και οι μόνοι που καταφέρνουν να αφήνουν ανοικτό τον σοσιαλιστικό δρόμο αυτή τη στιγμή, είναι οι μπολιβαριανοί σύντροφοι στη Λατινική… αν θέλουμε φυσικά να κοιτάμε τις πραγματικότητες κατάματα και δεν αυτοϊκανοποιούμαστε με ασκήσεις ιδεολογικής καθαρότητας.
Οι νικηφόροι δημοκρατικοί αγώνες ως προϋπόθεση για ανασύνταξη του σοσιαλιστικού ρεύματος
  • Καταληκτικά, θεωρώ πως δεν μπορεί να πετύχει η όποια ταξική ριζοσπαστικοποίηση και ανατροπή, αν δεν κερδηθούν προηγούμενα μια σειρά από δημοκρατικές μάχες. Και αντίστροφα, δεν μπορεί να αναμένει κάποιος μετά από καθοριστικές ήττες των ευρύτερων δημοκρατικών δυνάμεων, να γεννηθεί μια νικηφόρα διεθνιστική και εργατική επανάσταση.
  • Η ΕΡΤ τώρα για παράδειγμα, είναι ένας δημοκρατικός αγώνας. Η μάχη για τα δικαιώματα των μεταναστών και γενικά τα ανθρώπινα δικαιώματα, ο αντιφασισμός και αντιρατσισμός, η διαλεκτική μάχη για να αποδοθούν οι ευθύνες στο στρατό για το Μαρί και των τραπεζιτών για την οικονομική κρίση, η αντίσταση κατά των ιδιωτικοποιήσεων κ.ο.κ., είναι δημοκρατικοί αγώνες.
  • Δημοκρατικός αγώνας ήταν και η εκλογική μάχη του Φλεβάρη στην Κύπρο. Θα είναι και οι επόμενες εκλογές στην Ελλάδα, αν και όταν αυτές γίνουν. Χρειάζονται οι νίκες των σκεπτόμενων ανθρώπων, των δυνάμεων της κοινωνικής προόδου παντού στον κόσμο απέναντι στην παράνοια και την παραφροσύνη, για να μπορούμε να ελπίζουμε σε καλύτερες μέρες, σε ανατροπές.
  • Η Λατινική δείχνει τον δρόμο, όχι τον προορισμό αλλά την κατεύθυνση για μικρές νίκες που θα ελευθερώσουν την προοπτική: Πλατειά δημοκρατικά και πολιτισμικά κινήματα κοινωνικού ακτιβισμού αλλά και πολιτικής εξουσίας με ξεκάθαρα λαϊκό πρόγραμμα, απέναντι στον ιμπεριαλισμό και τον νεοφιλελεύθερο οικονομικό ολοκληρωτισμό.
  • Είναι προϋπόθεση και όχι απλά μια στρατηγική η σύμπτυξη ευρύτερων συμμαχιών με μίνιμουμ προγράμματα και στόχους κάθε φορά.
  • Δεν μπορούμε να μιλάμε για ριζικές ανατροπές, όταν θριαμβεύει ο αντικομμουνισμός, όταν καταπατείται ο συνδικαλισμός και τίθενται υπό διωγμό τα εργασιακά δικαιώματα, όταν μεγάλο μέρος της κοινωνίας και ειδικά της νεολαίας στρέφεται στο νέο φασισμό.
  • Προηγούνται άλλα καθήκοντα, πιο άμεσα, πιο πρακτικά, και κυρίως η ενωτική αντιμετώπιση της νέας ακροδεξιάς ηγεμονίας σε κοινωνικό αλλά και σε πολιτικό επίπεδο.
Του Στέλιου Στυλιανού για το newgreekcypriot.blogspot.com, 15/7/2013

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...